කෝණ - 1 කොටස

7 ශ්‍රේණිය ගණිතය - කෝණ පිළිබඳ මූලික හැඳින්වීම

කෝණ පිළිබඳව හඳුනාගනිමු

කෝණ

1. කෝණ වර්ග

සරල රේඛා දෙකක් හමුවීමෙන් කෝණයක් සෑදේ. කෝණයක විශාලත්වය අනුව ප්‍රධාන කෝණ වර්ග කිහිපයක් ඇත.

සුළු කෝණය

90° ට අඩු

සෘජු කෝණය

හරියටම 90°

මහා කෝණය

90° - 180° අතර

සරල කෝණය

හරියටම 180°

පරාවර්ත කෝණය

180° - 360° අතර

2. ස්ථිතික හා ගතික ස්වභාවය

පරිසරයේ ඇති දේවල් නිරීක්ෂණය කිරීමේදී, සමහර කෝණවල විශාලත්වය වෙනස් නොවන අතර සමහර කෝණවල විශාලත්වය වෙනස් වේ.

ස්ථිතික හා ගතික

ස්ථිතික කෝණ

කාලයත් සමඟ හෝ ක්‍රියාකාරිත්වයේදී කෝණයේ විශාලත්වය වෙනස් නොවන අවස්ථා.

  • පොතක පිටකවරයේ දාර අතර කෝණය
  • මුදුන් බිත්තියක මුදුනෙහි සෑදෙන කෝණය
  • කරත්ත රෝදයක ගරාදි අතර කෝණය

ගතික කෝණ

කාලයත් සමඟ හෝ ක්‍රියාකාරිත්වයේදී කෝණයේ විශාලත්වය වෙනස් වන අවස්ථා.

  • ඔරලෝසුවේ කටු දෙක අතර කෝණය
  • කතුරකින් යමක් කැපීමේදී කතුරේ අඬු අතර කෝණය
  • දොරක් අරින හෝ වසන අවස්ථාවේදී සෑදෙන කෝණය

3. කෝණ නම් කිරීම

සරල රේඛා ඛණ්ඩ දෙකක් හමුවීමෙන් කෝණයක් සෑදේ. කෝණය සෑදෙන රේඛා ඛණ්ඩ "බාහු" (Arms) ලෙසද, ඒවා හමුවන ලක්ෂ්‍යය "ශීර්ෂය" (Vertex) ලෙසද හැඳින්වේ.

  • මෙම රූපයේ බාහු දෙක වන්නේ AB සහ BC ය.
  • ශීර්ෂය වන්නේ B අක්ෂරයයි.
  • මෙම කෝණය ABC හෝ CBA ලෙස කියවනු ලැබේ.
  • ලිවීමේදී ශීර්ෂය නිරූපණය කරන අකුර (B) සැමවිටම මැදින් තැබිය යුතු අතර, AB^C ලෙස ලියනු ලැබේ.
කෝණ නම් කිරීම